Cechy dobrej książki – najważniejsze kryteria oceny

Spis Treści:

Co kryje się pod pojęciem dobrej książki? Wciągająca historia czy oryginalny język? Poczucie humoru, zagadkowość, czy powaga i skłanianie do refleksji? A może wszystko zależy od subiektywnych oczekiwań i odczuć czytelnika albo przyznanych nagród literackich i nazwiska autora? Jakie są cechy dobrej książki?

Dobra książka, czyli jaka?

Dla każdego z nas pojęcie dobrej książki może oznaczać coś zupełnie innego. Jedni lubią krwawe kryminały, inni wzruszające historie miłosne. Niektórzy najbardziej cenią lekką rozrywkę, a dla innych miarą dobrej książki są długie i skomplikowane zdania, nad którymi mogą myśleć jeszcze przez wiele godzin po zakończeniu czytania. Kto ma rację? Która książka jest naprawdę dobra?

Jeśli przyjmiemy za prawdę łacińską sentencję „de gustibus non disputandum est” (o gustach się nie dyskutuje) – dobra jest ta książka, która podoba się czytelnikowi i nie powinniśmy zastanawiać się, czyj gust jest lepszy.

Czy zatem pojęcie dobrej książki to tylko kwestia subiektywnych odczuć? I tak, i nie. Bo oprócz indywidualnych preferencji czytelnika liczą się jeszcze uniwersalne cechy dobrej książki.

Uniwersalne cechy dobrej książki

Bez względu na to, jaką odmianę gatunkową powieści (np. kryminał, romans, fantasy) docenia konkretny czytelnik, możemy wyodrębnić kilka cech dobrej książki, które docenia każdy.

Cechy dobrej książki - infografika

Interesująca historia

To niezupełnie obiektywna cecha, ponieważ to, co dla jednego czytelnika będzie poruszające, dla drugiego może wydać się nudne i męczące. Jednak to właśnie na ciekawych, wciągających historiach buduje się opowiadania i powieści. To wokół nich toczy się akcja, dzięki nim poznajemy bohaterów i to ona jest „rdzeniem” – tym czymś, co sprawia, że czujemy się uwikłani i chcemy czytać dalej, chcemy wiedzieć, jak potoczą się losy bohaterów, jakie podejmą decyzje, jak to wszystko się skończy.

Wyraziści bohaterowie

Dotyczy to przede wszystkim głównego bohatera, ale o drugoplanowych również nie należy zapominać. Bohaterowie powinni wzbudzać emocje i być prawdziwi. Nie oznacza to oczywiście, że należy pisać wyłącznie historie na faktach i opisywać prawdziwe przygody konkretnych osób. Chodzi o to, żeby czytelnicy uwierzyli w postać, mieli konkretne wyobrażenie bohaterów, psychologii postaci. Czytelnik musi się z nim zżyć, a żeby to było możliwe, musi mieć poczucie, że dobrze go zna.

Wykreowanie charakterystycznego bohatera to jeden z najtrudniejszych elementów w procesie twórczym.

Miejsce akcji

Bez względu na to, czy mamy do czynienia z powieścią fantasy, romansem, czy thrillerem, otoczenie musi być realistyczne, sugestywne, „namacalne”. Miejsce akcji musi mieć swój charakter i stanowić tło całej historii. Nadaje jej prawdziwości i rozbudza wyobraźnię czytelnika. Należy jednak uważać, żeby nie przesadzić z ilością szczegółowych, zbędnych opisów. Kluczowe jest znalezienie balansu.

Dialogi

Ciekawe rozmowy mogą nie tylko wprowadzać urozmaicenie i nadawać pewnej dynamiki akcji, ale przede wszystkim pozwalają czytelnikom jeszcze lepiej poznać bohaterów. „Bycie świadkiem” takich rozmów pozwala jeszcze mocniej wczuć się w opowieść, historię, styl postaci, dzięki czemu czytelnik może odnosić wrażenie, że naprawdę ich zna.

Dialogi muszą być naturalne, prawdziwe, niewymuszone. Powieści pełne sztucznych i sztywnych rozmów, które nie miałyby prawa zaistnieć w prawdziwym życiu, mają niewielkie szanse na zdobycie uznania czytelników.

Narrator

To głos prowadzący czytelnika. Wymieniając cechy dobrej książki, nie można zapomnieć o tak ważnym elemencie, jakim jest narracja. Jeśli będzie drażniła czytelnika, najprawdopodobniej trudno będzie mu przebrnąć przez całą historię, a tym bardziej uznać książkę za dobrą i godną polecenia.

Narrator nadaje powieści kształt, wpływa na jej estetykę. Możemy wyróżnić cztery rodzaje narracji:

  • narrator wszechwiedzący – narrator wie wszystko, zna bohaterów, ich psychikę, myśli, wie, jakimi motywami się kierują;
  • narrator bezpośredni (pierwszoosobowy) – jedna z postaci w powieści, może być głównym bohaterem;
  • narrator świadek – opisuje wydarzenia podobnie do wszechwiedzącego, jednak tylko te, których jest zewnętrznym świadkiem, nie może więc opisywać myśli bohaterów;
  • narrator ukryty – czytelnik odnosi wrażenie, że opowieść powstaje sama, kolejne elementy ukazują się płynnie, jakby narracji wcale nie było.

Cechy dobrej książki z punktu widzenia autora, wydawcy i czytelnika

Wiemy już, jakie elementy książki mają znaczenie dla czytelnika, ale dla autora i wydawcy liczy się jeszcze coś innego. Coś, czym czytelnik absolutnie nie będzie kierował się w ocenie. Np. autor, myśląc o dobrej książce, może chcieć opowiedzieć swoją historię, zszokować czytelników albo zwyczajnie myśleć o zarobieniu na bestsellerze. Wydawcy pojęcie dobrej książki będzie się zazwyczaj kojarzyło z opłacalnością i przychodami wydawnictwa.

Te różnice w oczekiwaniach i wymaganiach czytelników, autorów i wydawców to coś, co stanowi dodatkowe utrudnienie w obiektywnym ujęciu cech dobrej książki.

Podsumowanie

  • Trudno jednoznacznie określić cechy dobrej książki, ponieważ największe znaczenie mają subiektywne preferencje czytelników.
  • Wśród uniwersalnych cech dobrej książki możemy wyróżnić: interesującą historię, wyrazistych bohaterów, charakterystyczne miejsce akcji, naturalne dialogi i ciekawą narrację.
  • Znalezienie wspólnych cech dobrej książki, liczących się jednakowo dla czytelnika, autora i wydawcy, może być niemożliwe, ponieważ zazwyczaj mają całkowicie inne kryteria oceny.

Oceń artykuł:

Średnia ocena: 5

Izabela Tymińska

Iza z zawodu jest zootechnikiem. Odkąd pamięta, fascynowała ją tematyka zdrowotna, dlatego zajmuje się przede wszystkim copywritingiem medycznym. Ukończyła kurs Dziennikarstwa i komunikacji społecznej oraz Pozycjonowania + SEO dla WordPressa. W wolnym czasie pisze książkę i lubi bawić się słowami. Interesuje się zdrowym stylem życia, zielarstwem i fitoterapią. W poszukiwaniu równowagi medytuje i uprawia jogę.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.

Baza Wiedzy

Ostatnio na blogu

12.08.2022 Copywriting
11.08.2022 Copywriting
10.08.2022 Social Media
09.08.2022 Porady i Ciekawostki
08.08.2022 Porady i Ciekawostki
05.08.2022 Pozycjonowanie
04.08.2022 Porady i Ciekawostki
03.08.2022 Porady i Ciekawostki
02.08.2022 Marketing

Profesjonalne teksty biznesowe

Darmowa wycena

Zbuduj karierę z Content Writer

Sprawdź oferty pracy

Praktyczny
kurs
copywritingu