Co to jest font? Poznaj typograficzne ciekawostki

Spis Treści:

Współcześnie, rozmawiając o wyborze odpowiedniego wyglądu pisma, często proponujemy zastosowanie konkretnej czcionki. Tymczasem edytorzy i zecerzy posługują się określeniem font. Kto tu ma rację i czym różni się font od czcionki? Co to jest font? Przeczytaj nasz artykuł! Nie tylko poznasz odpowiedzi na te pytania, lecz także dowiesz się, czym jest krój i stopień pisma oraz poznasz kilka typograficznych ciekawostek.

Co to jest font?

Font to według Słownika języka polskiego PWN „rodzaj pisma dla komputera lub drukarki”. Jest to jednak coś więcej niż to, co powszechnie nazywamy czcionką.

Tym terminem określamy bowiem plik, w którym zostały zapisane dane o konkretnym kroju pisma. Więc mimo że uzus językowy świadczy o tym, że font i czcionka to synonimy, dla fachowców to nie jest to samo.

Jaka jest różnica między fontem a czcionką?

Czcionka to fizyczny przedmiot – metalowy prostopadłościan z wytłoczonym kształtem litery; to „materiał zecerski do składania, odlany z metalu lub tworzywa sztucznego w kształcie prostopadłościanu; górna czcionka zawiera tzw. oczko, dające przy druku odbitkę litery, cyfry, znaku itp.” – czytamy w Encyklopedii popularnej PWN.

Choć wynaleziono ją na Dalekim Wschodzie w XI wieku, dla naszej cywilizacji najistotniejszy jest wynalazek czcionki przez Gutenberga w wieku XV. Była stosowana do lat 90. XX wieku, kiedy to wyparła ją technika DTP.

Często zamiennie stosuje się terminy font i czcionka, mimo że, ściśle rzecz ujmując, nie jest to poprawne. Kiedy pobieramy nowe czcionki na swój komputer, tak naprawdę ściągamy na serwer pliki z zapisem danych o poszczególnych krojach pisma.

Skąd nieporozumienie, że czcionka to font?

W oprogramowaniu komputerów Windows wyraz „font” został przetłumaczony jako „czcionka”.

W związku z tym najczęściej mówimy o używaniu czcionki Times New Roman czy Arial, a przecież już od ponad trzydziestu lat raczej nikt nie stosuje metalowych sześcianów do powielania tekstu.

Krój pisma a font

Każdy krój ma swoją nazwę, np. Calibri czy Tahoma. Ma także swój styl i rytm, czyli powtarzalność pionowych kresek i światła między nimi, oraz proporcje. Równocześnie krój może być pismem szeryfowym bądź bezszeryfowym (szeryf – poprzeczna lub ukośna kreseczka będąca zakończeniem litery).

Warto również mieć świadomość, że kroje pisma mają swoją odmianę, która może różnić się od innych pochyleniem liter, ich grubością i szerokością. Zatem krój Helvetica występuje w odmianach: regular, italic, bold, bold italic, condensed, condeset light, condesed reular, condesed black etc. Niektóre rodzaje pisma mają tylko jeden wariant, inne mogą mieć ich ponad 40, jak wspomniana Helvetica.

Kiedy pobieramy nowe czcionki na swój komputer, tak naprawdę ściągamy na serwer pliki z zapisem danych o poszczególnych krojach pisma, czyli fonty.

Dekalog właściwego stosowania fontów

Skoro wiesz już, co to jest font, przekonaj się również, jak je stosować.

  1. Dużo fontów na Twoim komputerze nie gwarantuje Ci atrakcyjności tekstu.
  2. Bądź konsekwentny w wyborze krojów pisma.
  3. Wyróżnienia stosuj z umiarem.
  4. Sprawdź, jak wygląda dany krój na wydruku.
  5. Do wyświetlania na ekranach używaj kroju o prostym kształcie znaków.
  6. Znaki pisma nie powinny stykać się ze sobą.
  7. Liczba znaków w wierszu nie powinna przekraczać 50–55.
  8. Wyrównuj do lewego marginesu.
  9. Ustaw stałą odległość między znakami.
  10. Używaj wcięć akapitowych lub akapitów blokowych. Nie łącz tych dwóch metod.

A to ciekawe – o fontach i nie tylko

Te informacje mogą się zainteresować:

  • Fonty są zaprojektowane w formie wektorów lub bitmapy.
  • Pierwsze fonty powstały w połowie lat 80. XX wieku.
  • Pierwsze na świecie fonty nie zawierały polskich znaków.
  • Wartość interlinii powinna wynosić 20% danego stopnia pisma.
  • Para kerningowa to para znaków, które ustawione obok siebie powodują powstanie niespójnych odstępów.
  • Fonty wysokiej klasy zawierają 500–1000 par kerningowych.
  • Funkcja kerningu pozwala regulować nierówne odstępy między znakami.
  • Antykwa to pismo proste.
  • Znaki pisma półgrubego projektowanego ręcznie są czytelniejsze niż pisma półgrubego generowanego komputerowo.
  • Stopień pisma to inaczej jego wysokość.
  • Wielkość pisma jest określana w punktach typograficznych.
  • W Europie, oprócz Wielkiej Brytanii, w systemie Didota punkt typograficzny to 0,376 mm.
  • Najczęściej używa się stopni pisma od 9 do 11.

Podsumowanie

  • Font to plik komputerowy, w którym są zapisane dane na temat cech danego kroju pisma.
  • Czcionka to metalowe prostopadłościany z wyżłobionym kształtem litery.
  • Fonty komputerowe wyparły czcionkę w latach 90. XX wieku.
  • Times New Roman, Helvetica czy Arial to nazwy krojów pisma. Kroje pisma mają swoje odmiany.

Oceń artykuł:

Średnia ocena: 3.8

Anna Czudecka-Wrona

Anna z zawodu jest polonistką, ukończyła także edytorstwo w Uniwersytecie Pedagogicznym w Krakowie. Słowo pisane jest jej pasją od najmłodszych lat, gdy tworzyła wiersze czy opowiadania. Do dziś pisze teksty literackie do szuflady. Zarówno jako copywriter, jak i czytelnik ceni sobie wartość merytoryczną oraz poprawność językową, ortograficzną i interpunkcyjną. Prywatnie poziom endorfin podnosi jej chwila nad książką, dobra kawa czy rodzinna wyprawa. Z przyjemnością również gotuje, recytuje i śpiewa.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Ostatnio na blogu

17.05.2024 Marketing
16.05.2024 Content Marketing
15.05.2024 Korekta & Redakcja
14.05.2024 Porady & Ciekawostki
13.05.2024 Marketing
10.05.2024 Marketing
09.05.2024 Marketing
08.05.2024 Porady & Ciekawostki
07.05.2024 Porady & Ciekawostki

Profesjonalne teksty biznesowe

Darmowa wycena

Zbuduj karierę z Content Writer

Sprawdź oferty pracy

Praktyczny
kurs
copywritingu